فرض کن مدیر یه شرکت هستی که چندین کارمند داری. باید برای هر کارمند یه **کارت شناسایی** (حساب کاربری) بدی، بهشون **دسترسی** بدی، **وقتهای کاری** (زمان) رو ثبت کنی، **گزارشهای کاری** (لاگها) رو بررسی کنی و حتی **ایمیل** بفرستی. توی لینوکس هم دقیقاً همینطوره! این فصل بهت یاد میده چطور کاربران رو مدیریت کنی، زمان رو تنظیم کنی، لاگها رو چک کنی و ایمیل بفرستی.
پس از اتمام فصل ششم که به محیط گرافیکی، تنظیمات زبان، زمان و چاپگر پرداختیم، اکنون وارد فصل هفتم میشویم. این فصل به مدیریت کاربران، گروهها، زمانبندی، لاگها و ارسال ایمیل اختصاص دارد. این مباحث برای هر مدیر سیستم لینوکس حیاتی هستند.
در این فصل، با مفاهیمی آشنا میشوید که به شما امکان میدهند:
این فصل شامل چهار بخش اصلی است که هر کدام به یکی از جنبههای مهم مدیریت سیستم در لینوکس میپردازد:
در این بخش، با مفاهیم کاربر (User) و گروه (Group) در لینوکس آشنا میشوید. دستورات useradd، usermod، userdel، groupadd، groupmod و groupdel را یاد میگیرید و با فایلهای /etc/passwd، /etc/shadow و /etc/group آشنا میشوید.
در این بخش، با ابزارهای زمانبندی وظایف آشنا میشوید. Cron و At دو ابزار اصلی برای اجرای خودکار دستورات در زمانهای مشخص هستند. همچنین با فایلهای /etc/crontab و /var/spool/cron/ آشنا میشوید.
در این بخش، با سیستم لاگگیری (Logging) در لینوکس آشنا میشوید. ابزارهایی مانند rsyslog، journalctl و فایلهای لاگ در /var/log/ را بررسی میکنید و یاد میگیرید که چگونه خطاها و رویدادهای سیستم را عیبیابی کنید.
در این بخش، با مفهوم Mail Transfer Agent و ابزارهای ارسال ایمیل در لینوکس آشنا میشوید. دستورات mail، sendmail و postfix را یاد میگیرید و با نحوه ارسال ایمیل از خط فرمان آشنا میشوید.
برای بهرهمندی کامل از این فصل، بهتر است با مباحث زیر آشنایی داشته باشید:
در طول این فصل با ابزارهای زیر کار خواهید کرد:
| ابزار | کاربرد |
|---|---|
useradd |
ایجاد کاربر جدید |
usermod |
تغییر مشخصات کاربر |
userdel |
حذف کاربر |
groupadd |
ایجاد گروه جدید |
crontab |
مدیریت وظایف زمانبندیشده |
journalctl |
مشاهده لاگهای systemd |
mail |
ارسال و دریافت ایمیل |
who کاربران لاگینشده به سیستم را مشاهده کنید.crontab -l وظایف زمانبندیشده خود را ببینید.journalctl -xe آخرین خطاهای سیستم را بررسی کنید.mail یک ایمیل آزمایشی برای خودتان ارسال کنید.